Vergi Portalı

 
 
06.07.2018 - 2018/77
Taşınmazların Yeniden Değerlemesine İlişkin Genel Tebliğ

Özet:

6 Temmuz 2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 500 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde, bilanço esasına göre defter tutan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin aktiflerinde kayıtlı taşınmazların bir defalık yeniden değerlemesine olanak sağlayan yasal düzenlemeye ilişkin açıklamalara yer verilmiştir.


25.04.2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’la; bilanço esasına göre defter tutan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin aktiflerinde kayıtlı taşınmazların bir defalık yeniden değerlemesine olanak sağlanmıştır.

06.07.2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 500 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde, taşınmazların yeniden değerlenmesine ilişkin düzenleme hakkında açıklamalar yapılmıştır.

Tebliğde yapılan açıklamalar çerçevesinde konu aşağıda özetlenmiştir.

1. Yeniden değerleme yapabilecekler

Kanun’da sayılan mükellefler dışında, bilanço esasına göre defter tutan bütün gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri, aktiflerinde yer alan taşınmazları yeniden değerleyebileceklerdir.

Yeniden değerleme yapılması zorunlu değildir. Kapsama giren gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri, istemeleri halinde, bu olanaktan yararlanabileceklerdir.

2. Yeniden değerleme yapamayacak olanlar

Aşağıda sayılan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin yeniden değerleme yapmaları mümkün değildir:

- Dar mükellefler

- İşletme hesabı esasında defter tutanlar

- Serbest meslek kazanç defteri tutan serbest meslek erbabı

- Finans ve bankacılık sektöründe faaliyet gösterenler

- Sigorta ve reasürans şirketleri

- Emeklilik şirketleri ve emeklilik yatırım fonları

- Münhasıran sürekli olarak işlenmiş altın, gümüş alım-satımı ve imali ile uğraşanlar

- Yabancı bir para birimiyle defter tutmasına izin verilen mükellefler.

3. Yeniden değerlenebilecek varlıklar

Kanun’la sadece taşınmazların yeniden değerlenmesine olanak sağlanmıştır. Taşınmaz tanımı kapsamına girmeyen varlıkların yeniden değerlenmesi söz konusu değildir.

Taşınmaz tanımı Türk Medeni Kanunu’nun 704. maddesinde;

- Arazi

- Tapu siciline ayrı sayfada kaydedilen bağımsız ve sürekli haklar

- Kat mülkiyeti kütüğüne kayıtlı bağımsız bölümler

olarak sayılmıştır. Bu tanım çerçevesinde yeniden değerlenebilecek taşınmazlar bunlardan oluşmaktadır.

4. Yeniden değerlenemeyecek varlıklar

Taşınmaz tanımı kapsamına girmekle birlikte;

- Sat-kirala-geri al işlemine veya

- Kira sertifikası ihracına

konu edilen taşınmazların yeniden değerlenmesi mümkün değildir.

Tebliğde ayrıca, taşınmazların alım, satım ve inşa işleri ile devamlı olarak uğraşanların bu amaçla aktiflerinde kayıtlı bulunan emtia niteliğindeki kıymetlerin değerlemeye tabi tutulamayacağı belirtilmiştir.

5. Yeniden değerlemede seçimlik hak

Yeniden değerleme, seçimlik bir haktır. Kapsama giren mükelleflerin tercihine bırakılmıştır.

Seçimlik hak, yasal defter kayıtlarında yer alan taşınmazların tamamı veya bir kısmı için kullanılabilir.

6. Yeniden değerlemeye esas değer

Yeniden değerleme, taşınmazların Vergi Usul Kanunu’nun değerleme hükümlerine göre tespit edilen ve 25.05.2018 tarihi itibariyle yasal defter kayıtlarında yer alan değerleri üzerinden yapılacaktır.

7. Yeniden değerleme zamanı

Kapsama giren taşınmazlar, 30.09.2018 tarihine kadar yeniden değerlenecektir.

8. Yeniden değerlemede kullanılacak oran

Yeniden değerlemede, Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298. maddesine göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulan;

- En son bilançoda yer alan taşınmazlar için, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten bir önceki aya ilişkin Yİ-ÜFE değerinin, söz konusu bilançonun ait olduğu ayı takip eden aya ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan oran kullanılacaktır. Tebliğde bu kapsamdaki taşınmazların değerlemesinde kullanılacak katsayı 2,97727 olarak hesaplanmıştır.

- En son bilanço tarihinden sonra edinilen taşınmazlar için, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten bir önceki aya ilişkin Yİ-ÜFE değerinin, taşınmazın iktisap edildiği ayı izleyen aya ilişkin Yİ-ÜFE değerine bölünmesi ile bulunan oran kullanılacaktır. Tebliğde bu hesaba örnekler verilmiştir.

9. Devir veya bölünme sonucu iktisap edilen taşınmazların değerlemesi

Devir, tür değişikliği ve bölünme sonucu iktisap edilen taşınmazların yeniden değerlenmesinde kullanılacak oranın hesabında, taşınmazın devreden, tür değiştiren veya bölünen şirket tarafından iktisap edildiği tarihin esas alınması gerekmektedir.

10. Maliyet bedeline eklenen maliyet unsurlarının yeniden değerlemesi

Tebliğde, taşınmazların maliyet bedeline eklenen faiz ve kur farkları için parçalı yeniden değerleme yapılacağı belirtilmiş, bu konuya ilişkin açıklamalar yapılmıştır.

11. Yeniden değerleme uygulaması

Düzenlemenin yürürlüğe girdiği 25.05.2018 tarihi itibariyle taşınmazların yasal defterlerde kayıtlı değerleri ve bunlara ilişkin amortismanların, yeniden değerleme oranı ile çarpılarak yeniden değerleme sonrası değerleri bulunacaktır.

Taşınmazlar için amortismanın herhangi bir yılda ayrılmamış olması durumunda uygulama amortismanlar tam olarak ayrılmış varsayılarak yapılacaktır.

12. Yeniden değerleme sonucu oluşacak fon

Yeniden değerleme sonucunda oluşacak değer artışı, bilançonun pasifinde özel bir fon hesabında gösterilecektir. Değer artışı, yeniden değerleme sonrası ve öncesi net bilanço aktif değerleri arasındaki farktır.

Fon hesabı, yasal kayıtlarda, yeniden değerlemeye konu her bir taşınmaz için ayrı izlenecektir.

13. Fon tutarı üzerinden ödenecek vergi

Özel fon hesabında gösterilen değer artış tutarı üzerinden % 5 oranında vergi ödenecektir.

Söz konusu vergi, yeniden değerlemenin yapıldığı tarihi izleyen ayın 25. Günü akşamına kadar bağlı olunan vergi dairesine beyan edilecek ve aynı süre içinde ödenecektir.

Beyanname, elektronik ortamda beyanname veren mükellefler tarafından elektronik ortamda diğer mükellefler ise kâğıt ortamında verilecektir. Beyanname örneği Tebliğ ekinde yayımlanmıştır.

14. Fon hesabının başka bir hesaba nakledilmesi veya ortaklara dağıtılması

Fon hesabında gösterilen değer artış tutarının, sermayeye ilave dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi durumunda, bu tutar gelir veya kurumlar vergisine tabi olacaktır.

15. Amortisman uygulaması

Yeniden değerlemeye tabi tutulan taşınmazlar yeniden değerleme sonrasında, yeni değerleri üzerinden amortismana tabi tutulacaktır.

16. Yeniden değerlemeye tabi tutulan taşınmazın satışı

Yeniden değerlemeye tabi tutulan taşınmazın satışı durumunda, özel fon hesabında tutulan değer artışı, kazancın hesaplanmasında dikkate alınmayacaktır.

17. Diğer Konular

Tebliğde ayrıca;

- Yeniden değerleme uygulamasına,

- Fon tutarının hesaplanmasına,

- Muhasebe kayıt örneklerine,

- Kayıt düzenine ve

- Değerleme hükümlerine uyulmaması durumunda uygulanacak cezalara

ilişkin açıklamalara yer verilmiştir.


İlgili Tebliğ metnine aşağıdaki bağlantılar yardımıyla ulaşabilirsiniz.

Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nde (Sıra No: 500)


Bu bülten hakkında daha detaylı bilgi almak için aşağıdaki kişilerle temasa geçebilirsiniz.

Recep Bıyık

Mevzuat Eğitim ve Araştırma Başkanı

Email:recep.biyik@pwc.com

Bülteni İndirBülteni indir


Okunma sayısı: 302  
 

Güncel

TC. Resmi Gazete

24 Eylül 2018
Gazete Içerigi

Mini Anket

Vergi Borçlarının Yeniden Yapılandırılmasıyla İlgili Kanun Hakkındaki Düşünceniz Nedir?


Sonuçlar Diğer Anketler